De studiebijeenkomsten van "Bouwend Nederland " (v.h. VIANED) 2004-2005

onder auspiciën van de "Bouwend Nederland" (voorheen VIANED Vereniging Infrastructuur Aannemers Nederland; deze is met enkele andere verenigingen samengegaan in BN)

Datum: Zuid	Datum: Oost	Datum: West	Datum: Noord	Onderwerp:	Verzorgd door:
15-11-2004	18-11-2004	04-11-2004	23-11-2004	Wegfunderingen (asfaltnormen, aanbestedingskalender,UAV-GC, VISI, overeenkomst met open posten, alg. RAW ontwikkelingen)	CROW
13-12-2004	16-12-2004	06-12-2004	21-12-2004	Afwegen en beslissen: een keuzemodel voor wegconstructies	CROW
10-01-2005	13-01-2005	27-01-2005	25-01-2005	Perpetual pavement en instandhouding toon sheets	VBW-Asfalt
31-01-2005	24-02-2005	17- 02-2005	22-02-2005	Geforceerde consolidatie, snel aanleggen, afpompen van water	CUR
07-03-2005	10-03-2005	17-03- 2005	15-03-2005	Ecologie en Infrastructuur	DWW
11-04-2005	14-04-2005	21- 04-2005	19-04-2005	Beton, bewust gekozen	VCW

Het programma voor alle bijeenkomsten is als volgt:

16.00 uur: zaal open, ontvangst met koffie/thee

16.30 uur: aanvang voordrachten

ca. 17.50 uur: pauze: broodjes met koffie en thee

ca. 18.15 uur: voortzetting van de voordrachten met aansluitend discussie

ca. 19.00 uur: einde bijeenkomst.

Aan het bijwonen van deze bijeenkomsten zijn geen kosten verbonden.

De bijeenkomsten worden gehouden in:

Zuid: Kasteel Maurick, Dijk van Maurick 3,  5261 NA  Vught, zuid@vianed.nl

Gaarne vernemen wij van u (voor regio zuid), per mail in welke lezing(en) u bent geïnteresseerd.

Oost: Mercure Postiljon Hotel, Deventerweg 121, 7418 DA  Deventer, (nabij de A1), Tel: 0570 624022

West: (in 2004: 't Huis "De Werve".  Park "De Werve" 1-3, 2274 ES Voorburg)

In 2005: Crown Plaza den Haag, van Stolkweg 1, 2585 JL, den Haag

Noord: INFRAHUIS-Noord, Leonard Springerlaan 1, 9727 KB Groningen, tel. 050-5255020 noord@vianed.nl

Gaarne vernemen wij van u (voor regio noord), per mail in welke lezing(en) u bent geïnteresseerd.

Adres van de regionale afdelingen:

Zuid: Kasteel Maurick, Dijk van Maurick 3, Vught

Postbus 38, 5260 AA Vught, telefoon 073-6561081, telefax 073-6565855, e-mail zuid@vianed.nl

Oost: Oranjerie Huis" De Voorst", Binnenweg 10, 7211 MA Eefde

Postbus 2015,  7210 ZG Eefde, telefoon 0575-543818, telefax 0575-544183, e-mail oost@vianed.nl

West: ('t Huis "De Werve".  Park "De Werve" 1-3, Voorburg is per 1 -1-2005 gesloten)

Postbus 125,  2270 AC Voorburg, telefoon 070 369 42 71, telefax 070-3877889, e-mail west@vianed.nl (niet meer in gebruik)

Bouwend Nederland Regio Randstad Zuid, Bezuidenhoutseweg 12, 2594 AV Den Haag, telefoon 070 3155166, telefax 070-3155167, e-mail regiorandstadzuid@bouwendnederland.nl

Noord: INFRAHUIS-Noord, Leonard Springerlaan 1, 9727 KB Groningen, tel. 050-5255020, e-mail noord@vianed.nl

Bijgaand treft u een meer uitvoerige beschrijving van de bijeenkomsten aan.

Stelt U, of een van uw collega's prijs op regelmatige toezending van deze mailing op een ander dan het nu gebruikte (privé- )adres, laat u Bouwend Nederland dat dan -bij voorkeur per fax of per e-mail even weten.

Wij bevelen het bijwonen van deze studiebijeenkomsten van harte aan bij al diegenen die in de grond-, weg en waterbouw en de aangrenzende vakgebieden werkzaam zijn en van de laatste ontwikkelingen in het vakgebied op de hoogte willen blijven.

Namens het bestuur van Bouwend Nederland en namens RABC www.BestekKennis.nl

TOELICHTING STUDIEBIJEENKOMSTEN VIANED seizoen 2004-2005.

"Wegfunderingen e.d." (CROW)

Alle in deze bijeenkomst genoemde onderwerpen worden in vogelvlucht toegelicht. Het is immers onmogelijk ze allemaal op één avond uitvoerig te behandelen. Een schets van de ontwikkelingen wordt gegeven.

Thema Infrastructuur.

Nieuwe normen voor asfalt.

De Europese Commissie heeft in 1998 besloten een mandaat te verlenen aan CEN met betrekking tot de op te stellen normen voor wegenbouwmaterialen. Dit in het kader van de Richtlijn Bouwproducten. Het gaat daarbij om circa 150 normen. Een aantal van die normen zal verwerkt zijn in de nieuw uit te brengen Standaard 2005. Andere normen zullen niet lang daarna gereed komen. Van belang is dat de consequenties van de implementatie van de nieuwe testmethoden en productnormen voor asfalt bij de betrokkenen (aannemers, leveranciers, adviesbureaus en opdrachtgevers) bekend raken.

Thema Contractvormen.

Aanbestedingskalender.

Aanbestedingskalender.nl is dé plek op internet voor de publicatie van nationale en Europese aanbestedingen voor werken, diensten en leveringen. Als alle aanbesteders - bij het rijk, de regionale en locale overheden, nutsbedrijven en private opdrachtgevers - hun aankondigingen op de website publiceren, ontstaat een centrale plek op internet waar bedrijven alle aanbestedingen kunnen inzien. De GWW-sector is de eerste gebruiker van de website en anderen zullen snel volgen. De ambitie om uit te groeien is niet ongegrond, want de site heeft veel voordelen voor zowel aanbesteders als bedrijven.

Vernieuwde UAV-GC en Wenken voor het aanbesteden van GC-contracten.

Met de Uniforme Administratieve Voorwaarden voor Geïntegreerde Contractvormen (UAV-GC 2000) is inmiddels veel ervaring opgedaan. Het brede toepassingsgebied van de UAV-GC biedt een praktische oplossing voor samenhangende opdrachten die op het moment van uitbesteding op verschillende niveaus zijn uitgewerkt, maar toch binnen één contractueel kader vallen.

Ingegaan zal worden op de opgedane ervaringen en de overwegingen die leiden tot de nieuw uit te brengen UAV-GC 2004. Bovendien zullen de Model Basisovereenkomst (MBO) en de daarbij behorende verschillende annexen aan de orde komen. Ten slotte zal enige aandacht gegeven worden aan de problematiek van het aanbesteden van geïntegreerde contracten.

Thema Bouwprocesmanagement.

VISI.

Wat kan VISI betekenen voor de opdrachtgever en de aannemer van een werk? Wat betekent de vermelding in het bestek dat VISI op het onderhavige werk van toepassing wordt verklaard? Kortom, wat is VISI en wat zijn de mogelijkheden die geboden worden bij toepassing van VISI in een concreet werk.

Thema Besteksregelgeving.

Overeenkomsten met open posten.

In de zomer van 2004 zijn RAW-teksten voor 'overeenkomsten met open posten' ter visie gelegd. Het gaat daarbij om RAW Raambestekken en RAW Servicebestekken. Een RAW Raambestek is inhoudelijk gelijk aan een RAW-bestek, echter met dien verstande dat hoeveelheden niet van te voren kunnen worden opgegeven en het bestek vergezeld gaat van een zogenaamde 'staat van fictieve hoeveelheden'. Werkzaamheden worden opgedragen in 'deelopdrachten'.

In RAW servicebestekken worden werkzaamheden op afroep gedaan. Bij het sluiten van een dergelijke overeenkomst wordt op basis van fictieve hoeveelheden een staat van vergoedingen voor het verrichten van werkzaamheden overeengekomen.

RAW ontwikkelingen.

Al bestaat de RAW-systematiek meer dan 25 jaar, toch is RAW springlevend en bij de tijd zo blijkt uit het boekje 'RAW inzicht' dat als ondertitel heeft 'RAW als instrument voor transparante, innovatieve contracten'.

Deze en andere ontwikkelingen, waaronder de nieuwe regelgeving die vervat is in de in het najaar van 2005 uit te brengen nieuwe STANDAARD, worden in dit programma onderdeel kort toegelicht.

"Afwegen en beslissen: een keuzemodel voor wegconstructies" (CROW)

Milieuaspecten, natuurwaarden en de landschappelijke invloed van een werk spelen een steeds grotere rol bij het ontwerp en de realisatie van infrastructurele projecten. In de GWW-sector bestaat de behoefte deze aspecten bij wegenbouwconstructies integraal en objectief af te wegen. Een alternatief om kennis en informatie op schrift beschikbaar te stellen, is tegenwoordig steeds meer via een direct toepasbaar hulpmiddel in de vorm van een softwareprogramma. In de afgelopen tijd hebben ook een aantal CROW-werkgroepen voor deze aanpak gekozen. Aan het einde van dit jaar zal een aantal programma's, die met elkaar in verband staan, gelijktijdig worden geïntroduceerd door de CROW.

Het programma KeuzeModel Wegconstructies (KMW) is de actualisering en vervanging van de veelgebruikte CROW-publicatie 81 'Gefundeerd op weg'.

Dit model kan worden gebruikt in een beginfase van een wegenbouwproject waarin een minimale hoeveelheid gegevens beschikbaar is, maar de gebruiker toch een indruk wil krijgen van de benodigde wegconstructie.

Het programma gaat uit van de integratie van ondergrond-, materiaal- en constructiekennis waarbij de gebruiker kan kiezen uit diverse mogelijkheden voor weg bouwkunde en geotechniek.

Behalve aandacht voor de fundering en de daarop liggende verhardingen, is er dus ook aandacht besteed aan de interactie met de ondergrond. Daartoe kunnen voor slappere ondergronden een aantal funderingstechnieken gekozen worden. Er wordt bij een gemaakte keuze ook gekeken naar de gevolgen voor geluid en trillingen op de omgeving.

In een latere fase van een wegenbouwproject maakt het programma AfwegingsModel Wegen (AMW) een objectieve en transparante afweging mogelijk van constructief gelijkwaardige wegverhardingen, bijvoorbeeld door de gebruiker aangeleverd of volgend uit het KeuzeModel Wegconstructies.

Afweging vindt plaats op basis van de aspecten: investerings- en onderhoudskosten, milieugevolgen en door de gebruiker in te voeren criteria zoals verkeersmaatregelen, filehinder voor de automobilist. Om invoerwerk te besparen kan bij opstarten reeds een keuze gemaakt worden uit een aantal veel voorkomende wegen,' zoals autosnelwegen, provinciale en gemeentelijke wegen, plattelandswegen en fietspaden.

De gebruiker kan ook zijn eigen invoergegevens opslaan en weer opvragen. Ook kan door middel van een weegdriehoek worden bekeken wat de gevoeligheid is van de door de gebruiker ingestelde weegfactoren.

Indien uiteindelijk de keuze op een asfaltverharding uitkomt, kan voor de detaillering van de opbouw van het asfaltpakket gebruik gemaakt worden van het programma BeslissingsOndersteund Model Asfaltverhardingen (BOMA). Het programma geeft een nadere invulling van de maatregeltoets in de wegbeheersystematiek van de CROW, maar is ook geschikt om in een nieuwbouwfase toe te passen. Op basis van de lokale situatie (waarin aspecten als hoeveelheid verkeer, snelheid, hoeveelheid wringend verkeer, levensduur, geluidreducerende eigenschappen en eventueel aanwezige constructie aan de orde komen) bepaalt het programma wat de meest gewenste mengsel keuze en laag opbouw is van het nieuw aan te leggen asfaltpakket.

Daarnaast geeft het programma specifieke informatie over de eigenschappen van de diverse asfaltmengsels bij productie en verwerking, zodat wegbeheerders en aannemers op de hoogte zijn van de voor- en nadelen van de verschillende asfaltmengsels.

"Perpetual Pavement" (VBW-Asfalt)

Perpetual pavement

De droom van elke beheerder: iets aanleggen en er nooit meer naar omkijken.

De werkelijkheid is, dat elke constructie van tijd tot tijd moet worden onderhouden.

De taak van de ontwerper is om met minimale kosten optimaal te voldoen aan de gebruikswensen.

In de afgelopen jaren is de gedachte uitgewerkt om een stevige constructie, ontworpen voor de 'eeuwigheid', aan te brengen en alleen het bovenste laagje na vele jaren gebruik te vervangen. Deze vanuit het ontwerp van zwaar belaste autosnelwegen voortgekomen filosofie, leent zich ook voor alle andere weg constructies. Tot en met de oprit waar incidenteel een personenauto gebruik van maakt. Van deze boeiende gedachte worden de technische achtergronden toegelicht met de economische effecten.

Instandhouding

Wegbeheer omvat het instandhouden van de kwaliteit van het wegoppervlak. Onderhoud en reparaties zijn daarbij niet te voorkomen.

Onderhoud is over het algemeen goed te voorspellen. Daar ligt het probleem vaak bij het tijdig toekennen van budgetten. Reparaties vloeien voort uit calamiteiten en lokale schade. Bijvoorbeeld na het opbreken van een wegverharding voor werkzaamheden van de nutsbedrijven. De mogelijkheden en afwegingen bij de te nemen maatregelen worden vanuit de techniek toegelicht ter ondersteuning van het verkrijgen van de vereiste onderhoudsbudgetten.

"Geforceerde consolidatie" (CUR)

Snel aanleggen van infrastructuur

Voor de aanleg van nieuwe of de aanpassing van bestaande infrastructuur in slappe bodem, is het van groot belang om de zetting zo snel mogelijk te laten verlopen. Dit bespaart veel tijd bij de aanleg van wegfunderingen. In CUR-verband lopen twee projecten die van belang zijn voor de betrokken opdrachtgevers en aannemers:

Geforceerde consolidatie door het afpompen van water

Als alternatief voor de bekende techniek van de verticale drainage zijn er de laatste jaren andere technieken op de markt gekomen die als kenmerk hebben dat een extra uitwendige kracht wordt toegepast om de zetting te forceren. Deze technieken worden in dit project, waarvan een rapport in voorbereiding is, op een rijtje gezet.

Voorbeeldenboek zettingsarm & snel Er is een constante ontwikkeling van methoden om zettingsarm en snel infrastructuur aan te leggen in gebieden met slappe bodem. Voorbeelden: methoden als AuGeo, Mobius palen, MIP, Spijkerbed, Biologische methoden voor grondverbetering.

Opdrachtgevers hebben behoefte aan systematiek voor vergelijking van deze methoden. In dit verband wordt gewerkt aan een voorbeeldenboek.

"Ecologie en infrastructuur" (DWW)

Infrastructuur en natuur, respectievelijke leefbaarheid voor de mens, lijken altijd op gespannen voet met elkaar te moeten optrekken. Bij de wegbeheerder ligt doorgaans de schone taak deze spanning op een maatschappelijk verantwoord niveau te brengen en de overlast van het verkeer terug te dringen.

Tot dusver is de aandacht daarbij vooral sterk gericht geweest op geluidsoverlast en het terugdringen van de versnipperend werking van wegen door de aanleg van bijvoorbeeld ecoducten en dassentunnels. Maar ook op het gebied van emissies van het verkeer naar lucht, water en bodem hebben belangrijke ontwikkelingen plaatsgevonden.

Onder de noemer 'Ecologisch Ontwerpen' wordt gepresenteerd hoe door 'slim' construeren (o.a. in de vorm van faunavoorzieningen en natuurvriendelijke oevers) alsmede het gebruik van grondstoffen (o.a. hout en verontreinigd slib) de schade van infrastructuur op de omgeving kan worden voorkomen, verzacht of gecompenseerd.

"Beton: bewust gekozen" (VNC)

In een aantal presentaties zal worden toegelicht waarom een ter plaatse gestorte betonverharding regelmatig de voorkeur verdient.

Een toelichting vanuit een gemeente wordt gegeven over het daar gehanteerde afwegingsmodel voor industrieverhardingen, busstations en -haltes.

Ook bij ontsluitingswegen waar intensief verkeer voorkomt wordt beton bij de afweging als oplossing betrokken en regelmatig gekozen.

Fietspaden worden nog steeds veelvuldig aangelegd, maar aan onderhoud hiervan wordt vaak te weinig aandacht geschonken. Een onderhoudsarme oplossing wordt daarmee extra aantrekkelijk. Verschillende opdrachtgevers hebben in moeilijk bereikbare gebieden daarom bewust voor beton gekozen. Een toelichting op de afwegingen en realisatie.

Beton heeft nog te vaak de uitstraling van grijs en saai.

Vele weggebruikers realiseren zich niet dat beton in kleur - en van een printmotief voorzien - een geheel ander beeld geeft. Alleen wordt dit niet als gestort beton herkend. Wat kan er en wat is er gerealiseerd op een rotonde en in druppels of een middenberm?

Enkele gerealiseerde projecten worden toegelicht.